11.SINIF Sosyolojiye Giriş Test Çöz

"Toplumsal olan, aynı zamanda sosyolojik olandır.” ifadesi, ilkesel olarak sosyolojinin alanını, konusunu ve bilgi kaynağını açıklamaktadır.

Buna göre sosyolojinin en az ilişkili olabileceği alan aşağıdakilerden hangisidir?

Diğer bilimler gibi sosyoloji de bir icat bilim değildir. Batı toplumlarında ortaya çıkan farklılaşma ve çalkantılar, toplumsal olayları ve bu olayların toplumsal etkilerini incelemeyi zorunlu kılmıştır.

Bu metinde aşağıdakilerden hangisi sosyolojinin ortaya çıkma nedeni olarak gösterilmektedir?

Toplumlar gruplardan, gruplarsa bireylerden oluşur. Bireylerin grup içerisinde şekillenişi gibi, gruplar da toplum içerisinde şekillenir. Toplumu yapılandıran kurumsal ilişkiler; aile, ekonomi, siyaset vb. üzerinden bireylere doğru yayılır. Her birey varlığını ve ihtiyaçlarını, bu ilişkiler üzerinden yapılandırarak karşılar. Sonuç olarak anlamlı bir bütünlük içerisinde öznel yaşamlar oluşur.

Paragraftan hareketle aşağıdaki ifadelerden hangisine ulaşılamaz?

Benzer olaylar, benzer ilişki ve nesneler ortak kavramlarla ifade edilir. Zamana ve mekana bağlı kalmadan kullandığımız bu tür genellemeler, benzerlikler kadar farklılıkları görmemizi de sağlar. Örneğin, aile kavramı üzerinden kendi aile yapımızı analiz edebilmek veya belli bir aile yapısından genel bir aile açıklamasına ulaşabilmek gibi.

Paragrafta ifade edilen benzerliklerden yola çıkılarak üretilen genel kavramların sosyolojideki karşılığı aşağıdakilerden hangisidir?

Sosyolojik çalışmalarda tek boyutlu yaklaşımlar pek tercih edilmez. Toplumsal yaşamın karmaşık ilişki ağı, yapılacak çalışmaları çok yönlü ve kuşatıcı olmaya zorlar.

Bu parçada sosyolojik çalışmalarda kullanılan aşağıdaki yaklaşımlardan hangisi vurgulanmaktadır?

A. Comte’un üç hal yasasına göre; insanlığın tecrübesi olayları açıklamak için birbirini takip eden üç farklı bakış açısı kullanmıştır. Bu bakış açıları; Teolojik, Metafizik ve Pozitif aşamalardır. Günümüzde, bazı toplumlarda en son aşama olan pozitif aşama egemendir. Bilimselliğin de özünü oluşturan pozitivizm; nedenselliğin kaynağını doğa dışında değil, fizik dünyanın kendisinde arar. Bu durum sosyolojinin de bilim olma çabalarına katkı sağlamıştır.

Parçaya göre teolojik ve metafizik aşamaların bilim dışı sayılmalarının nedeni, aşağıdakilerden hangisinde açıklanmaktadır?

Rönesans ve devamında oluşan Reform hareketleri, kendiliğinden oluşan süreçler olmadığı gibi, 1789 Fransız Devrimi ve Sanayi Devrimi de, parlak akılların oluşturduğu etki ile toplumları harekete geçiren dinamikler olarak görülemez. Tüm bunları, öncesinde yaşanan toplumsal süreçlerden bağımsız değerlendirmek mümkün olamadığı gibi; alışılmış düşünce biçimleri ile de açıklamak tatminkar görülmeyecektir.

Bu parçada aşağıdakilerden hangisi üzerinde durulmuştur?

Bir bilim adamı kendi alanında geleceğe ilişkin bir takım öngörülerde bulunabilir. Aynı şekilde, bir sosyolog da geleceğe ilişkin olabilecek toplumsal değişimlerle ilgili, somut bir takım öngörülerde bulunabilir.

Buna göre sosyolojinin öngörülerini hangi yönteme dayalı olarak gerçekleştireceği söylenebilir?

Kamuoyu araştırmalarında toplumun genel eğilimlerini doğru tespit etmek önemlidir. Her bir insana tek tek ulaşmanın mümkün olamadığı durumlarda, genelin özelliklerini yansıtacak kesimler üzerinde çalışılır. Elde edilen veriler genele uyarlanarak değerlendirme yapılır.

Paragrafa ifade edilen, kamuoyu araştırmalarında sonuca ulaşmak için aşağıdaki yöntemlerden hangisi kullanılmalıdır?

I. Anket

II. Görüşme

III. Monografi

IV. Sosyometri

Mültecilerin yaşadıkları ülkelerde toplum tarafından nasıl algılandıklarını ve ne tür bir tepkiyle karşılandıklarını bilmek isteyen bir araştırmacı; yukarıdaki araştırma tekniklerinden hangilerini kullanabilir?

Türkiye’de ilk sosyoloji kürsüsünü O kurmuştur. Medeniyet ve kültür ayrımı üzerinden, Türk toplumunun konumunu Batı toplumları karşısında açıklamaya çalışır. Kültür kavramının karşılığı olarak ‘’hars’’ kavramını sosyoloji diline kazandıran düşünürümüzdür.

Parçada sözü edilen düşünürümüz aşağıdakilerden hangisidir?